“Ik denk dat het belangrijk is om te leren leven”

Jayden (18) was vanaf z’n negende tot z’n achttiende LOS-leerling, met een intermezzo van één jaar. Hoe een lastig schooltraject, een verwijdering én een terugkeer onder voorwaarden uiteindelijk leidden tot Jaydens succesvolle start als ondernemer. Jayden en zijn moeder Maleka vertellen.


Jayden:

“Ik weet nog dat mama zei dat er een nieuwe school was geopend. Ze vertelde over het concept en dat leek me wel leuk. Op de school waar ik toen zat, heb ik me veel ziek gemeld. Ik kon op zo’n ‘normale school’ niet functioneren. In het begin was het heel leuk op LOS. Er gebeurde zoveel! Veel actie en het was zo anders. Ik vond het heel apart om mee te maken. De vrijheid om leuke dingen met mensen te doen. En toen was ik ook nog heel goed met alle mensen bij LOS.

Maar ik weet dat ik ook niet altijd lief ben geweest. Ik heb de bemiddelingskring en de begeleiders wel bezig gehouden! Ik vond het leuk om de grenzen van mensen op te zoeken, want dan kreeg je altijd wel reactie. Ondanks dat ik dingen deed die niet goed waren, werd er altijd met mij over gepraat en werd er geen straf gegeven. Ik werd altijd gezien en gehoord. Zelfs die keer dat ik weer terug wou naar een gewone middelbare school en dat dat kon. Oh, moest ik bij LOS ook weg vanwege mijn gedrag? Oh… haha, ja… maar later was ik wel weer welkom bij LOS!


LOS: 

Wij hebben door alles wat we met jou hebben meegemaakt ook veel geleerd. Als individuen, als team, als school. Daar zijn we uit gekomen door steeds alles bespreekbaar te maken, door een team te blijven, door het samen soms even niet te weten, door te zoeken naar procedures die bleven passen bij de visie. En Maleka, jouw onvoorwaardelijk vertrouwen in ons was daarbij belangrijk en heel waardevol. We zijn allemaal samen nooit het vertrouwen kwijtgeraakt. Maar we moesten wel grenzen stellen toen het bij LOS echt niet meer ging. Voor ons niet, maar ook voor Jayden niet.


Jayden: 

Dat laat wel zien hoe krachtig jullie zijn. Ik heb heel veel geflikt, jullie hebben me weggestuurd en toen bleek dat die andere school totaal helemaal niks was voor mij, was ik alsnog weer welkom bij LOS. Op die andere school was je een nummer in plaats van een persoon. Dat is het allergrootste verschil met LOS. En ik hou toch ook wel van aandacht krijgen, toen zeker, en als er dan nooit naar je gekeken wordt… dat vond ik heel moeilijk, het niet gezien worden. Ik ben ook niet heel veel geweest daar. Ik kon niet focussen met al die mensen daar, jonge jongens die vanalles wilden doen. En dat was een slechte invloed op mij. Het is wel goed dat ik het heb gedaan, want dat wilde ik heel graag meemaken. Maar daarna mocht ik dus weer terugkomen naar LOS onder de voorwaarde dat ik stage ging lopen. Ik ging rolluiken schoonmaken. Bij mijn eerste stagebegeleider liep dat nog niet meteen goed omdat hij zelf nog niet klaar was voor die rol. Ik wilde op enig moment toen bij hem stoppen. Het werk zelf ging prima, maar het was niet meer leuk. Bij de volgende stagebegeleider deed ik precies hetzelfde werk, maar daar was het wel weer leuk. Ik resoneerde meer met hem, het klikte. Hij was streng met op tijd komen, maar hij was minder moeilijk tijdens het werk en dus had ik daar minder weerstand. Het was gezelliger met hem; hij was niet alleen met de business bezig.


Maleka:

Het was een heel bijzondere, en mooie reis. Ik kijk er heel dankbaar op terug. Het was bijzonder om een plek te vinden voor Jayden, maar ook voor mij, waar ik helemaal in geloofde. Vanaf het eerste moment dat ik hier kwam dacht ik: Hè hè! Dit is een plek waar ik ook naartoe had willen gaan. Ik kijk terug met heel veel liefde, een supergoed gevoel, superpositief. Natuurlijk was het een moeilijke reis, met ook veel tranen en frustratie.

Maar wat me vooral opviel en is bijgebleven is dat ik bij jullie allemaal merkte dat jullie het met liefde deden, en nog steeds doen. Zelfs de grenzen stellen, ook met liefde. En dat jullie in het team goed bleven kijken naar ‘wie heeft wat te geven’? Als iemand het even niet meer te geven had, werd dat uitgesproken en kwam er iemand anders in. Als alleenstaande moeder vond ik het ook niet gezond om je kind alleen op te voeden. Om bij LOS die village te vinden (it takes a village to raise a child)… ik voelde mij ook gesteund! En ik leerde er van, van al die verschillende perspectieven en de kringen die jullie deden met de consent-methode. Stukjes, beetjes, onderdelen. Ik zag hoe Jayden in een reis zat en ook toen hij van LOS werd afgestuurd stond ik daar achter. Ik vond het niet fijn en moest er wel om janken, maar het hoorde bij het proces en ik voelde dat ik daarop kon vertrouwen. Ik vind het mooi hoe jullie ‘holding space’ neerzetten. En jullie legden ook op tafel dat jullie het af en toe niet wisten en dat dat bespreekbaar was. Ik voelde me daarin gehoord en gezien, want ik wist het soms ook niet. De samenwerking was altijd goed, en voor Jayden goed. Als moeder ben ik er ook erg door gegroeid. Dankzij de keuze voor LOS heb ik het ‘holding space’ ook thuis beter neer kunnen zetten. Het is toch de enige weg. Ook al ziet het er aan de buitenkant niet altijd mooi uit, je werkt aan de fundering. Die samenwerking was goud waard.

Ik heb wel bewust veel moeite gedaan om mijn omgeving hier buiten te houden. Want veel mensen in je omgeving snappen helemaal niet wat LOS voor school is en als het dan niet goed gaat… Als je die mensen binnenlaat, dan ga je zelf wankelen. Dan ga je midden in een proces opgeven. Daarom heb ik ook hier bij LOS wel huilend gezeten. Beter hier dan bij mensen die je van het pad proberen te trekken. En ik moest leren om mezelf niet de schuldige te maken. Dat was ook mijn reis. 

Ik had vanaf het begin al de verwachting dat de aandacht voor dingen als rekenen en lezen misschien minder zou zijn, maar wat ik belangrijker vond: als hij kan leren wie hij is en blij kan zijn met zichzelf dan floreert hij later. En zoals het nu gaat met hem, is dat bevestigd.


Jayden:

Ik ben inmiddels samen met mijn broer een eigen bedrijf gestart, de rolluikenexpert. We zijn begonnen met rolluikreiniging en -reparatie. Daar is een grote markt voor. Maar we maken nu de switch naar volledig monteren van rolluiken en zonwering. We kopen alles zelf in. Vanaf de inmeting en de verkoop hebben we alles zelf in de hand. Er blijven altijd dingen die je moet leren, maar het ondernemerschap loopt heel goed. Ik leer nu het meeste doordat ik in een groep zit van jonge ondernemers, iets ouder dan ik maar wel allemaal nog jong. Dat is opgezet door Jannick, ook een jonge ondernemer. We hebben een wekelijkse meeting en daar leer ik veel over de onderneming runnen, maar ook over het leven. Je afspraken nakomen en zo. Dat is voor mij een goudmijn, daar leer ik megaveel van. We gaan samen zitten op een vaste tijd (en je moet op tijd zijn anders mag je niet meer meedoen!) en iemand heeft een vraag of een probleem en daar gaan we samen over nadenken en mee helpen. En iedereen heeft een andere expertise en zo help je elkaar om te groeien. Met elkaar groeien is altijd makkelijker. Eigenlijk lijkt het wel een beetje op de kringen bij LOS. De dingen die ik leer over het leven pas ik ook toe in de business. Het gaat namelijk over mindset.

Mijn doel is financiële vrijheid, dat wil ik heel graag. Maar ook vrijheid om met je familie te kunnen zijn en leuke dingen te kunnen doen. Met de mensen om je heen zijn waar je van houdt. En fysiek en mentaal heel sterk worden. Veel sporten, blijven leren. Bij business ben je constant problemen aan het oplossen, dus je blijft leren. Hard werken en veel doen om te groeien, en dan weet ik dat ik elke dag aan mijn doelen werk.


Maleka: 

Ik herinner me een gesprek tussen jou en je broer laatst. Jullie hadden verschillende manieren om iets te doen en toen zei jij tegen hem: ik ben er misschien nog niet zo goed in, maar ik wil het leren, dus laat het mij doen.


Jayden: 

Ik kon er vaak boos om worden als iemand me me dom liet voelen, maar ik weet nu dat ik alles kan leren. Ik was toevallig laatst het spelletje 30 seconds aan het spelen met vrienden en ik wist totaal niks. En toen dacht ik: dit is oprecht het eerste moment waarop ik merk dat ik sommige dingen niet op school geleerd heb. Maar de fundering die ik bij LOS heb gekregen is veel belangrijker, dat ik over het leven heb geleerd. En als een spelletje 30 seconds het eerste moment is waarop ik tegenkom wat ik mis… Wat ik bij LOS heb geleerd, is wie ik ben. Dat ik bij dat spelletje niks wist, maakte het me niet meer uit. Ik denk nu gewoon: is het erg dat ik dit niet weet? Ik kan het leren als ik wil. En ik kan andere dingen heel goed. Ik vind altijd manieren om dingen te doen. Sommige langere woorden spellen vind ik soms nog lastig, maar dan zoek ik het op. Ik wil ooit mijn handschrift nog wel verbeteren, maar voor nu typ ik veel. En ik gebruik chatGPT. Ik maak een offerte door ’m in te spreken. 

Mijn plannen voor de toekomst? Ik wil eerst mijn basis goed krijgen en dan iets gaan betekenen voor de wereld. Iets wat 100% mijn passie is. Ondernemen is ook mijn passie, maar wat Jannick nu doet, dat vind ik heel mooi. Je ziet al die mensen die meedoen aan zijn programma en die daarin groeien. Hij is iets moois aan het opbouwen en heeft nu ook een non-profit opgestart. Dat wil ik later ook wel, iets waar ik meer gevoel bij zou hebben.

Ik ben blij dat het nu goed met me gaat. Ik ben verantwoordelijk. Dat is ook dankzij mama en jullie. Fijn om nu van jullie te horen dat al die vervelende situaties met mij jullie als school en team ook veel geleerd heeft. Dan kan ik mijn schuldgevoel dat ik zo’n klein klotejong was van me af laten vallen. LOS heeft me veel gebracht en ik zal het nooit vergeten.